📍 Kızılırmak Mah. Dumlupınar Blv. No:3C1-160 Çankaya / Ankara | 📞 0312 999 15 53 | ✉ info@ekoton.com.tr | Kariyer
Toprak · Bilgi sayfası

Toprak Örnekleme Rehberi

Zemin tipine göre burgu seçimi, bağlantı tipleri, gouge ve darbeli sondaj, bozulmamış numune ve numune halkaları. Saha çizimleriyle, hangi işte hangi ekipmanın neden kullanıldığını adım adım anlatıyoruz.

8–10 mel burgusuyla ulaşılabilen derinlik
4 tipEdelman burgusu: kil, kum, iri kum, kombine
2bağlantı tipi: bayonet ve konik vida
01 · El burgusu ekipmanı

El burgusu ile zemin araştırması

El burgusu ekipmanı zemin araştırması için son derece uygundur. Hemen her zemin tipi kullanılacak burgu modeli konusunda kendi gereksinimini ortaya koyar; yıllar içinde, yurt içi ve yurt dışındaki zemin araştırmacılarıyla kurulan temaslar sayesinde farklı zemin tipleri için en uygun tasarımlar geliştirilmiştir.

Bayonet veya konik vida dişli bağlantılı uzatma çubuklarıyla daha derine inilebilir; el burgusu ekipmanıyla gerçekçi olarak 8–10 m derinliğe ulaşılabilir. Ulaşılabilen derinlik; yeraltı suyu seviyesine, zemin profiline ve burgunun geçeceği malzemenin özelliklerine bağlıdır.

Ekipmandan beklenenler

  • Verimlilik: Araştırmanın türüne ve gereksinimlerine göre çalışma olabildiğince hızlı ve doğru yapılabilmeli.
  • Sağlamlık: Ekipman sağlam ve dayanıklı olmalı.
  • Hafiflik: Sahada genellikle az personel bulunur ve ekipman zaman zaman uzun mesafeler taşınır; bu yüzden hafif ve kullanımı kolay olmalı.
  • Malzeme: Burgular yüksek kaliteli, toksik olmayan çelikten üretilir; özenle seçilen sertleştirme işlemi aşınmaya dayanıklı, sağlam bir gövde sağlar.

Heterojen (katmanlı) zeminlerde farklı burgu tiplerinin elde bulunması pratiktir: heterojen zeminler için hazırlanan setle her katman için doğru burgu her zaman yanınızdadır. Burgudan çıkan numuneler sırayla dizilerek profil incelenir.

Heterojen zeminde el burgusuyla delme
Heterojen zeminde el burgusuyla delme
Numunelerin sırayla dizilmesi profil incelemesine olanak verir
Numunelerin sırayla dizilmesi profil incelemesine olanak verir

Öne çıkanlar

  • Yüksek çekme dayanımlı dövme burgu gövdeleri
  • Optimum delme için doğru gövde formu
  • Her tür analiz için toksik olmayan çelik
  • Hızlı bağlanan uzatma çubukları
02 · Burgu tipleri

Zemin tipine göre burgu seçimi

Edelman burgusu açık ara en çok kullanılan burgu tipidir. Tipik tasarımı hem zemine girişte hem çıkışta minimum sürtünme sağlar; bu da daha az fiziksel efor demektir. En iyi sonuç için burgu tipi zemine göre seçilmelidir: Edelman burgusunun kil, kum, iri kum ve kombine olmak üzere dört tipi vardır.

Taşlı zemin burgusu, çakıl içeriği yüksek zeminlerde kullanılır
Taşlı zemin burgusu, çakıl içeriği yüksek zeminlerde kullanılır
Edelman burgusundan numune: ucu yere konur, burgu 180° döndürülür
Edelman burgusundan numune: ucu yere konur, burgu 180° döndürülür
03 · Özel burgular

Özel burgular ve piston örnekleyici

En derin numune en küçük çaplı gouge ile alınır
En derin numune en küçük çaplı gouge ile alınır
Taş tutucu ile gevşek taş kuyudan çıkarılır
Taş tutucu ile gevşek taş kuyudan çıkarılır

Piston örnekleyiciyi diğer burgulardan ayıran özellikler

  • Yalnızca su tablasının altında ve kum, zayıf zemin katmanları gibi orta kohezif zeminlerde kullanılır.
  • Neredeyse bozulmamış numune alır.
  • 50, 100, 150 ve 200 cm uzunlukta numune alır; Edelman el burgularında numune uzunluğu en fazla yaklaşık 15 cm'dir.

Gouge burgusu ise ıslak kil ve turba gibi az–çok yumuşak, kohezif katmanlardan en az bozulmayla numune almak için kullanılır (bkz. bölüm 06).

Piston örnekleyici

  • Bir dakikada eksiksiz profil tanımı
  • Muhafaza borusu ve karot tüpüyle uğraşmadan
  • 2 m'ye kadar suya doygun kumlu zemini görme imkânı
  • Su tabanı (dip) örneklemesi için de uygun
04 · Bağlantılar

Bağlantı tipleri, uzatma çubukları ve tutamak

Tek parçalı veya standart iki parçalı burguyla ulaşılamayan derinlik için tutamak ile burgu alt parçası arasına uzatma çubukları eklenir. İki bağlantı tipi vardır: bayonet ve konik vida dişli.

Bayonet bağlantı

Çok hızlı ve hafif bir bağlantıdır; standart bağlantı tipi olarak kabul edilir. Küçük bir dezavantajı, tamamen boşluksuz (oynamasız) olmamasıdır. Bağlantı, iki parçanın üzerine kaydırılan bir kovanla kilitlenir.

Bağlantı, iki parçanın üzerine itilen kovanla kilitlenir
Bağlantı, iki parçanın üzerine itilen kovanla kilitlenir

Konik vida dişli bağlantı

Birleştirilecek parçalardaki erkek ve dişi dişlere dayanır. Bağlantı anahtarlarla sıkıca sıkıldığında rijit bir yapı oluşur; sert zeminlerde ve çekiçle çalışmada tercih edilir.

Konik vida dişli bağlantı anahtarla sıkılır
Konik vida dişli bağlantı anahtarla sıkılır

Ergonomik tutamak

T-tutamak uzatılmış ve kuvvet uygulama noktaları farklı bir yere alınmıştır; kullanıcı tutamağa daha az kuvvet uygular. Eklenen cırcır sistemi ve yuvarlatılmış tutamak uçları, burgu döndürülürken bileği daha nötr bir pozisyonda tutar. Ergonomik açıdan itme ve çekme kuvveti en iyi nötr bilek pozisyonundan uygulanır.

01.11.SE Ergonomik el burgusu seti →

Ergonomik tutamak

  • Her zaman doğru çalışma yüksekliği
  • Bilek, dirsek ve omuzda daha az yük
  • Büyük tutamak sayesinde daha az tork
  • Cırcır sistemi: tam tur atmak gerekmez
  • Saat yönünde ve tersine döner
05 · Setler

El burgusu setleri

Homojen (tek tip profilli) zeminlerde delme ve örnekleme hemen her zaman tek burgu tipiyle yapılabilir. Katmanlı profillerde ise birkaç farklı burgu tipi kullanılır; bu ihtiyaç, heterojen zeminler için hazırlanan setlerin oluşturulmasına yol açmıştır.

01.11.SE

Ergonomik burgu seti

Heterojen zeminlerde ergonomik delme ve örnekleme. Katmanlanma, jeoloji ve arkeoloji gibi genel zemin araştırmalarına ve çevresel numune almaya uygundur. Uzatmalar 50 cm'lik adımlarla eklenir; "durdurma topuzu" çok alçakta delmeyi engeller.

5 m'ye kadar

Ürün sayfası →
01.11.SO

Heterojen zemin burgu seti

Ø 7 cm farklı burgu tipleriyle katmanlı profillerde büyük fiziksel efor gerektirmeden delme. Su tablası üstünde tüm zeminlerde, altında kohezif zeminlerde kullanılır. Dört tip Edelman, Riverside ve taşlı zemin burgusu içerir.

5 m'ye kadar

01.16

Jeolojik prospeksiyon kiti

Genel jeolojik etütler için daha az burgu tipiyle hafifletilmiş set; tüm burgular, tutamak ve uzatmalar sırt çantasında taşınır. Ulaşımı zor sahalarda elle sismik atış deliği açmak için de kullanılır.

7 m'ye kadar

06 · Gouge burgular

Gouge (oluklu) burgular: hızlı profil

El ile çalışan ekipmanla 5–10 m derinliğe kadar zemin araştırması yapılabilir. Gouge burgularının ortak özelliği, düşey yönde paralel kesme kenarları olan neredeyse yarım silindir biçimli bir çalışma bölümüdür; adını da buradan alır.

Çalışma bölümünün uzunluğu ve çapı değişebilir. En uygun uzunluk penetrasyon direncine, zeminin yapısına ve hedef derinliğe bağlıdır; çalışma bölümü uzadıkça burgu burulmaya karşı daha hassas hâle gelir. Çap seçimi zeminin bileşimine, yapısına ve araştırmanın amacına bağlıdır: genel olarak ince ve/veya yoğun yapılı zeminlerde, gevşek yapılı zeminlere (örneğin genç bataklık turbası) göre daha küçük çap kullanılır.

Avantajlar

  • Uzun çalışma bölümü sayesinde her numunede daha geniş profil
  • Her vuruşta daha fazla derinlik; büyük derinliğe hızlı ulaşım
  • Zeminden karot kestiği için neredeyse bozulmamış numune

Uygulamalar

  • Toprak haritalama ve uygunluk etütleri
  • Kök ve gübreleme araştırması
  • Kil dağılımı ve paleontolojik araştırma
  • Eğitim amaçlı profil çalışmaları
Gouge, darbe emici çekiçle zemine çakılır
Gouge, darbe emici çekiçle zemine çakılır
Numune alındıktan sonra itme/çekme tutamağıyla yukarı çekilir
Numune alındıktan sonra itme/çekme tutamağıyla yukarı çekilir

Gouge setleri

07 · Darbeli sondaj

Darbeli sondaj: moloz ve taşlı zeminler

Sert, moloz ve/veya taş katmanları içeren zeminlerde genellikle darbeli sondaj uygulanır. Sertleştirilmiş kesme başlıklı darbeli gouge'lar bir darbe çekiciyle zemine çakılır.

İşlem kademeli yapıldığında gouge'ların sokulup çıkarılması kolaylaşır ve kirlenme olabildiğince önlenir. Numuneler minimum bozulmaya uğrar; hızlı ve basit örnekleme sayesinde kısa sürede sık bir numune ağı kurulabilir. Darbeli gouge molozu da geçtiği için döküm sahalarında ve kent alanlarında kullanılabilir; yeraltı suyunun hem üstünde hem altında çalışır. Beton ve yol plakalarında delikler genellikle önceden elmas kesimle açılır.

Uygulamalar: zemin kirliliği, tane boyu dağılımı, genel zemin sınıflandırması ve profil tanımı. Hemen her (çok sert olmayan) zeminde 5–10 m derinliğe kadar eksiksiz bir örnekleme sistemidir.

Farklı çaplarda darbeli gouge ile kademeli örnekleme
Farklı çaplarda darbeli gouge'larla kademeli örnekleme
Kademeli çakma: kirlenme önlenir, çıkarma kolaylaşır
Kademeli çakma: kirlenme önlenir, çıkarma kolaylaşır
Saha merdiveniyle ergonomik çalışma
Saha merdiveniyle ergonomik çalışma
Elektrikli darbe çekiciyle çakma
Elektrikli darbe çekiciyle çakma

Darbeli sondaj seti

  • Tuğla ve iri/çok taşlı zeminler için
  • Kent merkezleri ve endüstriyel sahalar
  • Yağlayıcısız, temiz numune
  • Çok sağlam çubuklar ve gouge'lar
  • Folyo/liner örneklemeyle birleştirilebilir
04.19.SC

Benzinli darbe çekiçli set (Cobra TT)

Standart set 5 m'ye kadar. Darbe çekici, uzatmalar, kombine tip gouge'lar, PVC tüp/folyo karot örnekleyici, mekanik çubuk çektirici, kriko, kablo bulma probu ve saha merdiveni dahil.

Ürün sayfası →
04.19.SD / SE

Elektrikli darbe çekiçli setler

Hafif (33,7 J) ve ağır (36,4 J) elektrikli çekiç. Numunenin hemen üzerinde benzin buharı ve egzoz gazı olmaz; 3300 W jeneratörle çalışır.

RD32

Darbeli gouge alt parçaları

Molozlu ve taşlı kentsel zeminler için RD32 bağlantılı, sertleştirilmiş kesme başlıklı gouge'lar; 0,5 ve 1,0 m uzatmalar.

Ürün sayfası →
08 · Motorlu burgu

İki zamanlı motorlu burgu seti

Zemin delmeleri elle olduğu gibi motorlu da yapılabilir. Motorlu burgu setleriyle 10 m derinliğe kadar, yeraltı suyunun üstünde ve altında delme yapılır. Setler sınırlı boyutlu parçalardan oluştuğu için ulaşımı zor yerlere taşınabilir.

  • 03.05.SA: Tripod ve vinçli motorlu burgu seti; yeraltı suyunun üstünde delme.
  • 03.05.SB: Aynı set; yeraltı suyunun hem üstünde hem altında delme.
  • 3,0 kW (4,1 DIN PK) iki zamanlı motor, (neredeyse) düşey delme için; makineyi iki operatör kullanır.
  • Yüksek kaliteli çelikten sürekli helezonlu burgular, Ø 8 ve 15 cm; bayonet bağlantılar çalışma sırasında çözülmeyi önler.
  • Alüminyum üç parçalı tripod, makara, basamaklar ve el vinci; askı bağlantısı delme hızını ayarlamayı ve burguyu çıkarmayı kolaylaştırır, motoru korur.

Bu set şu an sitede ayrı bir ürün sayfası olarak yer almıyor; bilgi ve teklif için bizimle iletişime geçin.

İki operatör burguyu, üçüncü kişi vinci kontrol eder
İki operatör burguyu, üçüncü kişi vinci kontrol eder
Tutma çatalı burgunun veya uzatmanın kuyuya düşmesini önler
Tutma çatalı burgunun veya uzatmanın kuyuya düşmesini önler
09 · Bozulmamış numune

Bozulmamış numune: uçucu bileşenler için karot seti

Başarılı bir laboratuvar analizi sahada başlar. Analiz sonucu, kullanılan numunenin temsil gücü kadar iyidir; örnekleme yöntemi temelde numune üzerinde yapılacak analize göre belirlenir. Bazen hızlı bir profil tanımı, bazen hassas bir kimyasal analiz ya da numunedeki nemin hacimsel yüzdesi önemlidir.

04.16 Kimyasal zemin araştırması için karot seti

Benzen, toluen, ksilen ve klorlu hidrokarbonlar gibi çok uçucu bileşenler için numune, havayla temas etmeyecek şekilde alınmalıdır; tercihen zemin agregaları bozulmadan, taşıma sırasında da bu koşullar korunarak. Bu set uçuculaşmayı ve oksidasyonu olabildiğince önler; numune hiçbir koşulda sentetik malzemeyle temas etmez. Yöntem NEN 5743 normuna uygundur.

Numune hacmi 226 ml'dir; set bozulmamış zeminde hacimsel nem tayinine de uygundur. Numuneler ince cidarlı paslanmaz çelik tüplerle alınır; tüpler tercihen zemine itilir, gerekirse naylon başlı çekiç kullanılır. Setle 5 m'den derine numune alınabilir.

  • Yüzey numunesi gerekmiyorsa kuyu Edelman burgusuyla önceden açılır, dip Riverside burgusuyla düzlenir.
  • Numune alındıktan hemen sonra tüpteki boşluk paslanmaz çelik dolgu bloğuyla doldurulur; tüpler kilitlenip soğutularak laboratuvara taşınır.
  • Laboratuvarda alt numune küçük bir gouge veya elma oyacağıyla alınır ya da numune ekstrüderle çıkarılır.
  • Valfli burgu vakum oluşturarak numunenin çıkarma sırasında tüpte kalmasını sağlar; çok gevşek zemin için karot tutuculu ve liner'lı tüp mevcuttur.
04.16 Toprak karot örnekleme seti →

04.16 Karot seti

  • Örnekleme sırasında uçucu kaybını önler
  • Taşıma sırasında uçucu kaybını önler
  • Sahada metanolle uğraşmadan
  • Metanol yöntemiyle birleştirilebilir
  • Sert zeminlere çakılabilir
  • Tüpler tekrar tekrar dekontamine edilebilir
Paslanmaz çelik tüp yüzeyden zemine itilir
Paslanmaz çelik tüp yüzeyden zemine itilir
Yüzey numunesi gerekmiyorsa kuyu önceden açılır
Yüzey numunesi gerekmiyorsa kuyu önceden açılır
Daha derin numune önceden açılan kuyudan alınır
Daha derin numune önceden açılan kuyudan alınır
Boşluk paslanmaz çelik dolgu bloğuyla doldurulur
Boşluk paslanmaz çelik dolgu bloğuyla doldurulur

Profil çukuru kazmadan yaklaşık 1 m uzunlukta bozulmamış toprak kolonu için Toprak kolonu silindir burgu seti →

10 · Numune halkaları

Numune halkası kitleri: fiziksel özellikler için

Tarımsal ve inşaat mühendisliği projelerinin planlanmasında zemin profili ve zeminin fiziksel özellikleri incelenir. Fiziksel özellikler büyük ölçüde laboratuvarda belirlenir ve genellikle boyutları belli, bozulmamış numune gerektirir. Bu yüzden numuneler hacmi ve çapı bilinen halkalara alınır.

07.53.SA · Yumuşak zeminler, 2 m'ye kadar

Yeraltı suyu üstündeki yumuşak zeminlerde; yüzeyde, kuyuda veya profil çukurunda. Açık halka tutucu bayonet bağlantılıdır ve elle zemine sürülür. Ø 53 ve 60 mm halka; en yaygın standart Ø 53 mm.

Halka açık tutucuya yerleştirilip kolla kilitlenir
Halka açık tutucuya yerleştirilip kolla kilitlenir
Halka önceden açılan kuyunun dibine sürülür
Halka önceden açılan kuyunun dibine sürülür

07.53.SC / SE · Tüm zeminler, 2 m'ye kadar

Çok sert zeminler dahil hemen tüm zeminlerde; yeraltı suyunun üstünde ve altında. Kapalı halka tutucu konik vida dişlidir, darbe emici çekiçle çakılabilir. SC: Ø 53, 60 ve 84 mm; SE: yalnızca Ø 53 mm.

Halka kapalı tutucuya yerleştirilir
Halka kapalı tutucuya yerleştirilir
Halka darbe emici çekiçle zemine çakılır
Halka darbe emici çekiçle zemine çakılır

07.53.SE →   07.53.SC →

Numune halkaları neden?

Halkalar dikişsiz borudan, içi ve dışı pürüzsüz paslanmaz çelikten üretilir; alt kenarında kesme ağzı vardır. Boyutları, dolayısıyla hacimleri tam olarak bilindiği için laboratuvar çalışmaları için çok uygundur. Halkalarla alınan bozulmamış numuneler örneğin şu tayinlerde kullanılır:

  • Farklı nem gerilimlerinde nem içeriği (pF eğrisi)
  • Su geçirgenliği
  • Hava geçirgenliği
  • Hacim ağırlığı ve yoğunluk
  • Tarla kapasitesinde toprak–su–hava ilişkisi
  • Gözenek dağılımı ve oksijen difüzyonu

07.53.SC Halka kitleri

  • Üç hassas çap seçeneği
  • Çakılabilir; tüm zeminlerde
  • Kapalı tutucu halkayı korur
  • Yüzeyde ve derinde örnekleme
  • Valf sistemi kolay temizlenir
11 · Özet

Hızlı seçim tablosu

YöntemTipik derinlikNumuneNe zaman?
Edelman el burgusu5 m · 8–10 m'ye kadarYarı bozulmuş, ~15 cm/çevrimGenel zemin araştırması, profil tanımı, çevresel numune
Piston örnekleyiciSu tablası altıNeredeyse bozulmamış, 50–200 cmYeraltı suyu altındaki kum ve kumlu sediman
Gouge burgu1 m · 5 m'ye kadarNeredeyse bozulmamış karotHızlı profil; ıslak kil, turba, toprak haritalama
Darbeli sondaj5–10 mMinimum bozulma, kademeliMoloz, tuğla, taş; kent ve endüstriyel sahalar
Motorlu burgu10 m'ye kadarBozulmuşDaha büyük çap ve derinlik, ulaşımı zor sahalar
04.16 Karot seti5 m'den derineBozulmamış, 226 ml, havasızUçucu bileşenler (NEN 5743), hacimsel nem
Numune halkaları2 m'ye kadarBozulmamış, hacmi bilinenpF, geçirgenlik, yoğunluk, gözeneklilik

Ulaşılabilen derinlik; yeraltı suyu seviyesine, zemin profiline ve geçilecek malzemenin özelliklerine bağlıdır.

Sahanız için doğru seti birlikte seçelim

Zemin profili, hedef derinlik ve yapılacak analizi paylaşın; burgu tipleri, bağlantı ve set içeriğini projenize göre önerelim.

Bilgi alın

Kaynak: üretici ürün kataloğu (P1 Soil). Çizimler üretici kataloğundan uyarlanmıştır.